Hoofdpagina | Sitemap | Voorwaarden | Help | Reacties | Mail

Docendo discimus (we leren door te doceren). Copyright © 2011 Robbetje®.

RUIM 2 000 JAAR ROMEINSE CIJFERS

Waar die Romeinse cijfers precies vandaan komen weet niemand, maar ze zijn al meer dan 20 eeuwen in gebruik. En heel vroeger kon je er tot in de miljoenen mee tellen! Zo werd op het centrale plein van het oude Rome na de overwinning op Carthago (260 jaar voor het begin van onze jaartelling) een gedenkzuil opgericht waarop het aantal krijgsgevangenen (2,3 miljoen) staat afgebeeld.

Telraam. Copyright © 2011 Robbetje®.
I 1
V 5
X 10
L 50
C 100
D 500
M 1 000


VAN DECIMAAL NAAR ROMEINS

Vul een decimaal getal (1 tot 4 000) in...



Het Romeinse cijfersysteem van nu kent slechts een beperkt aantal symbolen. Door ze achter elkaar te zetten, kan elk getal gemaakt worden. Daarbij moet je wel een paar regels in acht nemen:

  • lees van rechts naar links;
  • gebruik nooit meer dan 3 dezelfde tekens achter elkaar;
  • tel op als het volgende teken een gelijke of hogere waarde heeft;
  • trek af als het volgende teken een lagere waarde heeft (waarbij bovendien geldt dat alléén de combinaties IV, IX, XL, XC, CD en CM zijn toegestaan).

Het Romeinse cijfer XXIV lees je dus als 5 min 1 plus 10 plus 10 is 24. En het jaartal MCMXLIX lees je als 10 min 1 plus 50 min 10 plus 1000 min 100 plus 1000 is 1949.


VAN ROMEINS NAAR DECIMAAL

Vul een correct Romeins cijfer in...
Let op! Je kunt alléén de tekens I, V, X, L, C, D en/of M gebruiken.



Is het je trouwens al opgevallen dat Romeinse cijfers een numerieke waarde hebben die onafhankelijk is van hun positie in het getal? Een Romeinse V is altijd 5. Onze decimale 5 daarentegen kan, afhankelijk van de positie in het getal, de waarde 5, 50, 500 of zelfs 5 000 000 000 hebben.

Jazeker, de Romeinen beitelden IIII in plaats van IV. En in de Middeleeuwen kalligrafeerde men soms IIM voor 2 000 en CC.M voor 200 000.
Er bestaan inderdaad ook symbolen voor grote getallen, zoals C of (((I))) voor 100 000 en M voor 1 000 000. Kortom, iedereen rotzooide maar wat aan. Weet je ook meteen waarom ik daar geen aandacht aan heb besteed...